चीनले आफ्नो अन्तरिक्ष केन्द्र ‘थियानगोङ’मा हालसम्म १४ प्रजातिका २० भन्दा बढी प्रकारका वनस्पति उत्पादन गरेको छ। वैज्ञानिकहरूले अन्तरिक्षमै बाली उत्पादन गर्ने प्रविधि विकास गर्दै भविष्यमा लामो समयसम्म मानिसलाई अन्तरिक्षमा राख्न आवश्यक खाद्य सामग्री त्यहीँ उत्पादन गर्ने सम्भावनाबारे अध्ययन गरिरहेका छन्।
चिनियाँ अधिकारीका अनुसार अन्तरिक्ष केन्द्रमा सलादका पात, गाजर, सूर्यमुखी, आलु र गहुँलगायत विभिन्न बाली हुर्काइँदै आएको छ। अन्तरिक्षमा बिरुवा हुर्काउने तथा खाद्य बाली उत्पादन गर्ने प्रयोगबाट वैज्ञानिकहरूले भविष्यका मानव अन्तरिक्ष अभियानका लागि महत्वपूर्ण अनुभव हासिल गरिरहेका छन्।
चीनले अन्तरिक्षमा हावा, पानी र खाद्य पदार्थको पुनर्चक्रण तथा पुनःउत्पादन गर्ने नियन्त्रित पारिस्थितिक जीवन–समर्थन प्रणाली विकास गरिरहेको छ। यसको उद्देश्य पृथ्वीबाट खाद्यान्न, पानी र अन्य आवश्यक सामग्री पठाउनुपर्ने निर्भरता घटाउनु हो।
सन् २०२५ मा अझ प्रभावकारी हावामा आधारित बिरुवा उत्पादन प्रणाली अन्तरिक्षमा पठाइएको थियो। त्यसपछि गहुँले अन्तरिक्षमै आफ्नो पूर्ण वृद्धि चक्र पूरा गरेको थियो। पहिलो उत्पादनबाट प्राप्त बीउबाट पुनः लगाइएको गहुँ पनि राम्रोसँग हुर्किरहेको चिनियाँ अधिकारीहरूले बताएका छन्।
अन्तरिक्षमा गहुँको पूर्ण वृद्धि चक्र पूरा हुनु चीनको बाली उत्पादनसम्बन्धी अनुसन्धानका लागि महत्वपूर्ण उपलब्धि मानिएको छ। यसले भविष्यमा अन्तरिक्षमा आवश्यक खाद्य सामग्री उत्पादन गर्न सकिने सम्भावनाबारे थप अध्ययनको आधार तयार गरेको छ।
चीनले सन् २०३० मा मानवसहित चन्द्रमामा अवतरण गर्ने लक्ष्यसहित चन्द्र अन्वेषण कार्यक्रम अघि बढाइरहेको छ। त्यसक्रममा चन्द्रमामा ‘तरकारी बगैँचा’ स्थापना गर्ने योजनासमेत रहेको छ। अन्तरिक्षमा भइरहेको अहिलेको कृषि प्रयोग भविष्यमा चन्द्रमा तथा अन्य गहिरो अन्तरिक्ष अभियानमा उपयोगी हुने अपेक्षा गरिएको छ।